Jeśli Twój nastolatek ma diagnozę choroby afektywnej dwubiegunowej, prawdopodobnie wiesz, ze codzienność potrafi być wyczerpująca. Wahania nastroju, drażliwość, kryzysy emocjonalne, nieprzewidywalne reakcje – to wszystko wpływa nie tylko na dziecko, ale na całą rodzinę. W tym na Ciebie rodzicu.
Program „Równowaga w ChAD” powstał z myślą o rodzicach, którzy szukają czegoś więcej niż ogólnych porad. Którzy chcą naprawdę zrozumieć, co dzieje się z ich dzieckiem – i nauczyć się reagować w sposób, który pomaga, a nie eskaluje.
Czym jest program „Równowaga w ChAD”?
„Równowaga w ChAD” to autorski program psychoedukacyjny i wsparciowy Centrum RATIONAL, stworzony specjalnie dla rodziców nastolatków z rozpoznaniem choroby afektywnej dwubiegunowej.
To nie jest terapia Twojego dziecka. To wsparcie dla Ciebie – jako rodzica, który na co dzień mierzy się z wymagającą rzeczywistością. Program łączy wiedzę kliniczną o chorobie z praktycznymi umiejętnościami, które możesz zastosować od razu.
Główne założenie programu: rodzic ma realny wpływ na przebieg choroby dziecka i jego radzenie sobie z objawami – nie przez kontrolowanie objawów, ale przez sposób, w jaki na nie reaguje. Twoja stabilność emocjonalna i Twoje reakcje mają znaczenie.
Dla kogo są te warsztaty?
Warsztaty „Zrozumieć i wspierać”, w ramach programu „Równowaga w ChAD” powstały z myślą o rodzicach i opiekunach nastolatków, u których zdiagnozowano chorobę afektywną dwubiegunową (ChAD) lub cyklotymię. Jeśli Twoje dziecko zmaga się z intensywnymi wahaniami nastroju, epizodami depresji lub stanami podwyższonej energii przypominającymi manię – te warsztaty są właśnie dla Ciebie.
Wielu rodziców zgłasza się do nas z podobnymi pytaniami: jak rozpoznać manię u nastolatka i odróżnić ją od typowego buntu młodzieńczego? Co robić, gdy nastolatek z ChAD nie chce brać leków lub odmawia współpracy z psychiatrą? Jak reagować na ryzykowne zachowania nastolatka – impulsywne decyzje, poszukiwanie silnych wrażeń czy problemy ze snem? Na te i wiele innych pytań odpowiadamy podczas naszych warsztatów.
Program jest przeznaczony dla rodziców i opiekunów nastolatków (około 12–18 lat) z rozpoznaniem choroby afektywnej dwubiegunowej, którzy:
– chcą lepiej rozumieć chorobę swojego dziecka i jej specyfikę w okresie dojrzewania, – – czują się wyczerpani codziennymi wyzwaniami, drażliwością, konfliktami, kryzysami,
– szukają konkretnych narzędzi, a nie tylko informacji,
– są gotowi pracować nad własnymi reakcjami i sposobem komunikacji,
– potrzebują wsparcia i poczucia, że nie są w tym sami.
Warsztaty prowadzone są w małych grupach, co pozwala na bezpieczną wymianę doświadczeń i indywidualne podejście.
Co wyróżnia ten program?
Na rynku znajdziesz wiele ogólnych szkoleń dla rodziców. Program „Równowaga w ChAD” jest inny, bo zostal stworzony wyłącznie z myślą o rodzicach młodzieży z chorobą afektywną dwubiegunową – z uwzględnieniem specyfiki tej choroby u nastolatków.
Rozumienie zamiast walki
Program pomaga oddzielić objawy choroby od intencji dziecka. Drażliwość, wybuchy złości, wycofanie – to nie jest „zły charakter” ani „bunt”. Gdy zrozumiesz, co za tym stoi, łatwiej reagujesz bez eskalacji.
Fokus na rodzica
Większość programów koncentruje się na tym, jak „naprawić” dziecko. My stawiamy na coś innego: Twoja równowaga emocjonalna i świadomość są kluczowe. Rodzic, który jest wyczerpany i rozregulowany, nie jest w stanie skutecznie wspierać nastolatka. Dlatego pracujemy nad Twoimi reakcjami, Twoimi emocjami, Twoimi granicami oraz Twoim zrozumieniem trudności dziecka.
Praktyka, nie tylko teoria
Warsztaty to nie tylko wykłady. To również ćwiczenia, dyskusja, wymiana doświadczeń, praca w grupach, konkretne narzędzia do zastosowania w domu.
Warsztaty „Zrozumieć i wspierać”
Pierwszy i podstawowy element programu „Równowaga w ChAD” nosi nazwę „Zrozumieć i wspierać nastolatka z chorobą afektywną dwubiegunową”. To intensywne warsztaty online, które obejmują:
* psychoedukację o chorobie afektywnej dwubiegunowej u nastolatków,
* pracę z emocjami rodzica – od lęku i bezradności po złość i poczucie winy,
* naukę regulacji emocjonalnej i reagowania bez eskalacji,
* praktyczne umiejętności komunikacji z nastolatkiem,
* rozpoznawanie sygnałów ostrzegawczych i reagowanie w kryzysie,
* zapobieganie wypaleniu rodzicielskiemu.
Warsztaty prowadzone są w formie online, w małej grupie (maksymalnie 12 osób), w atmosferze wzajemnego szacunku i poufności.
Czego możesz się spodziewać po udziale w programie?
Spodziewane efekty uczestnictwa obejmują przede wszystkim:
– lepsze rozumienie tego, co dzieje się z Twoim dzieckiem,
– większy spokój w sytuacjach, które wcześniej wywoływały panikę lub złość,
– odzyskanie poczucia wpływu i kompetencji w roli rodzica,
– wsparcia i zrozumienia związanego z tym, że inni rodzice przechodzą przez podobne trudności.
Ponadto uczestnicząc w warsztatach stajesz się częścią społeczności, otrzymujesz dostęp do dedykowanej dla absolwentów program, zamkniętej grupy na fb, jak również możliwość udziału w innych dostępnych formach wsparcia w ramach programu.
Program nie obiecuje cudów. Choroba afektywna dwubiegunowa jest poważnym zaburzeniem i wymaga kompleksowego leczenia. Ale sposób, w jaki rodzic reaguje na codzienne wyzwania, ma realny wpływ na atmosferę w domu, na relację z dzieckiem, stosunek dziecka do leczenia i na własne zdrowie psychiczne.
Kto prowadzi program?
Program „Równowaga w ChAD” został opracowany i jest prowadzony przez Jacka Romańskiego – psychologa, psychologa dziecięcego, interwenta kryzysowego i certyfikowanego psychoterapeutę poznawczo-behawioralnego, dyrektora Centrum Psychoterapii Poznawczo-Behawioralnej i Zdrowia Psychicznego RATIONAL.
Program powstał w oparciu o aktualne badania naukowe, wieloletnie doświadczenie kliniczne w pracy z młodzieżą i rodzinami oraz autorskie podejście łączące psychoedukację z praktycznym treningiem umiejętności.
Jak dołączyć do programu?
Jeśli jesteś rodzicem nastolatka z rozpoznaniem choroby afektywnej dwubiegunowej i czujesz, że potrzebujesz wsparcia – zapraszamy do kontaktu.
Przed zapisem otrzymasz krótką ankietę i regulamin, co pozwoli upewnić się, że program odpowiada Twoim potrzebom i że jesteś gotowy/a na pracę w grupie.
Kontakt z manager Centrum, która nadzoruje realizację programu oraz zapisy: gabinety@centrumrational.pl
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Czy warsztaty są odpowiednie dla rodziców dziecka z cyklotymią, nie tylko z ChAD?
Tak. Cyklotymia u nastolatków należy do spektrum zaburzeń afektywnych dwubiegunowych i wiąże się z podobnymi wyzwaniami wychowawczymi – wahaniami nastroju, trudnościami w przewidywaniu reakcji dziecka czy problemami z motywacją. Omawiamy zarówno pełnoobjawową chorobę afektywną dwubiegunową, jak i jej łagodniejsze formy. Wiedza z warsztatów pomoże Ci lepiej rozumieć i wspierać nastolatka niezależnie od tego, czy diagnoza brzmi ChAD typu I, typu II czy cyklotymia.
Jak odróżnić objawy ChAD od normalnego buntu nastoletnia?
To jedno z najtrudniejszych pytań, z którymi mierzą się rodzice. Podczas warsztatów omawiamy konkretne różnice: typowy bunt nastoletni nie wiąże się z wielodniowymi okresami niemal całkowitego braku potrzeby snu, euforią nieadekwatną do sytuacji czy nagłym podejmowaniem ryzykownych zachowań bez żadnego hamulca. Uczymy rozpoznawać wzorce charakterystyczne dla epizodów chorobowych i odróżniać je od rozwojowych zmian nastroju.
Co robić, gdy nastolatek z ChAD nie chce brać leków?
Odmowa przyjmowania leków to jeden z najczęstszych problemów zgłaszanych przez rodziców. Na warsztatach omawiamy przyczyny takiego oporu – od skutków ubocznych, przez poczucie stygmatyzacji, po specyficzne dla manii przekonanie, że leki „nie są potrzebne”. Poznasz strategie rozmowy, które zwiększają szansę na współpracę nastolatka z psychiatrą, oraz dowiesz się, kiedy i jak eskalować interwencję.
Jak rozpoznać początek manii lub hipomanii u mojego dziecka?
Wczesne sygnały ostrzegawcze bywają subtelne i łatwo je przeoczyć lub zbagatelizować. Na warsztatach pracujemy nad stworzeniem indywidualnej listy prodromów – wczesnych objawów zapowiadających epizod – specyficznych dla Twojego dziecka. Mogą to być: skrócenie snu bez uczucia zmęczenia, nagły wzrost energii i planów, zwiększona drażliwość, przyspieszony tok mówienia czy intensywne poszukiwanie stymulacji i silnych wrażeń.
Czy warsztaty pomogą mi wspierać nastolatka również w fazie depresji?
Tak. Depresja w przebiegu ChAD u młodzieży bywa szczególnie trudna – nastolatek wycofuje się, traci motywację do nauki, zrywa kontakty z rówieśnikami, a czasem pojawiają się myśli rezygnacyjne. Omawiamy, jak towarzyszyć dziecku w tym stanie bez nadmiernej presji, jak współpracować ze szkołą w okresie pogorszenia oraz kiedy pilnie skonsultować się z psychiatrą.
Jak rozmawiać z nastolatkiem o jego diagnozie ChAD?
Wiele dzieci reaguje na diagnozę lękiem, złością lub zaprzeczeniem. Podczas warsztatów poznasz zasady psychoedukacji dostosowanej do wieku i etapu akceptacji choroby. Pokażemy, jak mówić o ChAD w sposób, który nie stygmatyzuje, ale jednocześnie nie bagatelizuje – tak, by nastolatek mógł stopniowo przejąć odpowiedzialność za swoje zdrowie.
Czy ChAD u nastolatka można wyleczyć?
Choroba afektywna dwubiegunowa jest zaburzeniem przewlekłym, ale przy odpowiednim leczeniu farmakologicznym i psychoterapii – zwłaszcza terapii poznawczo-behawioralnej (CBT) – możliwe jest osiągnięcie długotrwałej stabilizacji nastroju. Celem jest nie tyle „wyleczenie”, co nauczenie nastolatka i rodziny życia z chorobą w sposób, który minimalizuje nawroty i pozwala realizować cele życiowe. O tym właśnie rozmawiamy na warsztatach.
Jak ChAD u nastolatka wpływa na rodzeństwo i całą rodzinę?
Choroba jednego dziecka oddziałuje na cały system rodzinny. Rodzeństwo może czuć się zaniedbane, przestraszone lub obciążone nadmierną odpowiedzialnością. Na warsztatach omawiamy, jak zadbać o potrzeby wszystkich członków rodziny, jak rozmawiać z rodzeństwem o chorobie brata lub siostry oraz jak chronić relacje rodzinne w okresach zaostrzeń.
Co zrobić, gdy nastolatek z ChAD podejmuje ryzykowne zachowania?
Poszukiwanie silnych wrażeń, impulsywne decyzje finansowe, eksperymenty z alkoholem lub substancjami psychoaktywnymi, ryzykowne zachowania seksualne – to częste problemy w przebiegu ChAD u młodzieży, szczególnie w stanach hipomanii i manii. Omawiamy mechanizmy stojące za tymi zachowaniami oraz praktyczne strategie ograniczania ryzyka bez całkowitego niszczenia relacji z nastolatkiem.
Czy mogę uczestniczyć w warsztatach, jeśli diagnoza mojego dziecka nie jest jeszcze pewna?
Tak. Wielu rodziców zgłasza się do nas na etapie diagnostyki, gdy podejrzewają u dziecka zaburzenia nastroju, ale proces stawiania diagnozy jeszcze trwa. Wiedza z warsztatów pomoże Ci lepiej obserwować i opisywać objawy, co ułatwi współpracę z psychiatrą. Zrozumiesz też różnice między ChAD, cyklotymią, depresją nawracającą a innymi zaburzeniami, które mogą dawać podobne objawy.
Jak warsztaty online wyglądają w praktyce?
Spotkania odbywają się na platformie do wideokonferencji w kameralnej grupie. Każde spotkanie łączy część edukacyjną z dyskusją i wymianą doświadczeń między uczestnikami. Możesz zadawać pytania dotyczące Twojej konkretnej sytuacji. Materiały i ćwiczenia do pracy własnej otrzymujesz w formie elektronicznej. Formuła online umożliwia udział rodzicom z całej Polski, bez konieczności dojazdu.
